Τι είναι η οικονομία διαμοιρασμού και πώς μπορούν οι ιδιώτες καταναλωτές να επωφεληθούν από αυτήν

B2Green avatar
09:07, 05/03/2019
Business > Green Business > Απόψεις

Τι είναι η οικονομία διαμοιρασμού και πώς μπορούν οι ιδιώτες καταναλωτές να επωφεληθούν από αυτήν

Civiltech

Η "οικονομία διαμοιρασμού" (Sharing Εconomy) είναι ένας όρος που χρησιμοποιείται ευρέως τα τελευταία χρόνια για να περιγράψει την εμπορική δραστηριότητα μέσω διαδικτυακών πλατφόρμων όπου τρίτα μέρη (συνήθως από καταναλωτές σε καταναλωτές) συναλλάσονται μεταξύ τους, παρέχοντας πρόσβαση σε διαθέσιμους πόρους ή σε πόρους που δεν χρησιμοποιούν επαρκώς (π.χ. χρόνο, δεξιότητες, άδεια δωμάτια, μη χρησιμοποιούμενα αυτοκίνητα, κτλ. ) με οικονομικά κυρίως κίνητρα.To μέγεθος της οικονομίας αυτής έχει γιγαντωθεί εκθετικά τα τελευταία χρόνια, από 15 δισεκατομμύρια το 2014 να εκτιμάται σε 335 (!)δισεκατομμύρια δολάρια παγκοσμίως το έτος 2025 (PWC, 2017).

Βασική αρχή της οικονομίας διαμοιρασμού είναι ότι χρησιμοποιείται από τρίτους (είτε ιδιώτες ή επιχειρήσεις) σε τρίτους, βασιζόμενη στην από κοινού χρήση, ενοικίαση ή ανταλλαγή αγαθών και υπηρεσιών (συνήθως έναντι χρηματικού αντιτίμου), χωρίς να εκχωρείται η ιδιοκτησία των αγαθών αυτών στους χρήστες. Οι συναλλαγές αυτές γίνονται σχεδόν αποκλειστικά μέσω διαδικτυακών πλατφορμών, και συχνά χωρίς να χρειάζεται ενδιάμεσος για τη χρήση των αγαθών και υπηρεσιών αυτών, μειώνοντας τα κόστη συναλλαγής ανάμεσα στα συμβαλλόμενα μέρη και επιτρέποντας στους ιδιώτες καταναλωτές να βελτιστοποιήσουν τα οφέλη από τους πόρους που διαθέτουν.

Μερικά γνωστά παραδείγματα της οικονομίας διαμοιρασμού περιλαμβάνουν τις ενοικιάσεις διαμερισμάτων μέσω Airbnb, τη φιλοξενία ταξιδιωτών μέσω Couchsurfing, τη χρήση αυτοκινήτων τρίτων για σύντομο χρονικό διάστημα (π.χ. Zipcar, Relay Rides), τη χρήση ιδιωτικών ΙΧ για τη μεταφορά τρίτων (βλέπε Uber), τον δανεισμό πολυτελών ρούχων και αξεσουάρ για χρήση σε τρίτους (π.χ. Poshmark), την παροχή υπηρεσιών από καταναλωτές σε καταναλωτές (π.χ. φύλαξη κατοικίδιων, βλέπε Dog Vacay), η ακόμα και την ανταλλαγή υπηρεσιών και προσωπικής εργασίας ανάμεσα στους καταναλωτές, χωρίς χρηματική πληρωμή ή χωρίς τη διαμεσολάβηση τρίτων (π.χ. Task Rabbit).

Η εντυπωσιακή άνοδος τέτοιων συναλλαγών παρατηρείται όλο και σε περισσότερους κλάδους της παραδοσιακής οικονομίας (π.χ. πολυτελή προϊόντα, μεταφορές, ενοικίαση κατοικιών, χρηματοδότηση επενδυτικών σχεδίων, κ.ά.). Η τάση αυτή σταδιακά δημιουργεί ένα ανάχωμα στον παραδοσιακό άκριτο καταναλωτισμό που είχε επικρατήσει τις τελευταίες δεκαετίες στις δυτικές οικονομίες και το δόγμα του "καταναλώνω άρα υπάρχω". Η νέα αυτή πραγματικότητα δίνει τη δυνατότητα στους καταναλωτές όχι μόνο να χρησιμοποιήσουν τέτοιες υπηρεσίες αλλά και το να διαθέσουν τους δικούς τους πόρους σε τρίτους για να εξοικονομήσουν ή να κερδίσουν χρήματα (τέτοιοι καταναλωτές χαρακτηρίζονται ως prosumers= produce + consumers). Οι εξελίξεις αυτές δημιουργούν σημαντικές ευκαιρίες για τους ιδιώτες, είτε ως καταναλωτές είτε ως εργαζόμενους, και μπορούν να υπάρξουν οφέλη σε ευρύτερο συλλογικό και κοινωνικό επίπεδο.

Σε επίπεδο ιδιωτών, τα οφέλη από την οικονομία διαμοιρασμού έχουν ήδη γίνει ορατά στη χρονομίσθωση των ιδιωτικών καταλυμάτων, όπου σημαντικός αριθμός ιδιοκτητών έχει σπεύσει να εκμεταλλευτεί την αυξημένη τουριστική κίνηση στη χώρα μας (βλέπε Airbnb). Όμως υπάρχουν πολλές ευκαιρίες στην οικονομία διαμοιρασμού που ακόμη παραμένουν ανεκμετάλλευτες και αυτό γίνεται διπλά σημαντικό δεδομένης της δυσχερούς οικονομικής κατάστασης στην οποία βρίσκεται μεγάλο μέρος του πληθυσμού στην Ελλάδα.

Μια πρώτη ευκαιρία για τους ιδιώτες βρίσκεται στις αυξημένες ευκαιρίες για αυτο-απασχόληση μέσω διαδικτυακών πλατφορμών. Για παράδειγμα διαδικτυακές πλατφόρμες όπως το Quickride επιτρέπουν στους ιδιώτες να χρησιμοποιήσουν το όχημά τους για να εξασφαλίσουν επιπλέον εισόδημα (π.χ. μοιράζοντας τη διαδρομή με άλλους) ή ακόμη και το ποδήλατο/μηχανάκι τους για τη διεκπεραίωση παραγγελιών κατά τη βούληση τους (π.χ. Deliveroo). Η ελαστικότητα τέτοιων μορφών (ημι)απασχόλησης και το χαμηλό κόστος εισόδου δίνει τη δυνατότητα σε ευρύτερες κοινωνικές ομάδες να εργαστούν σε τομείς που αλλιώς θα ήταν δύσκολο ή αδύνατο για αυτές και συχνά χωρίς να απαιτούνται ειδικές δεξιότητες (π.χ. παροχή υπηρεσιών μεταφοράς μέσωUber). Επιπλέον, πλατφόρμες όπως η Task Rabbit επιτρεπούν σε επαγγελματίες να προσφέρουν τις υπηρεσίες τους σχετικά με τεχνικές εργασίες (π.χ. επιδιορθώσεις) στην τοπική αγορά σε νέους πελάτες. Έτσι, μειώνεται ο χρόνος αναμονής, δεν χρειάζεται ενδιάμεσος για τη συναλλαγή και διασφαλίζεται μεγαλύτερη αξιοπιστία για τους πελάτες, αφού το σύστημα αξιολόγησης που προσφέρουν τέτοιες πλατφόρμες παρέχει αναλυτικές πληροφορίες, αξιολογήσεις και σχόλια για όλους τους χρήστες τους.

Σημαντικές ευκαιρίες στην οικονομία διαμοιρασμού υπάρχουν και για τους καταναλωτές, καθώς τους επιτρέπει να απολαμβάνουν αντιστοίχου επιπέδου υπηρεσίες που επιθυμούν με χαμηλότερο κόστος, με μεγαλύτερη ευκολία ή χαμηλότερο ρίσκο. Για παράδειγμα, το κόστος και η ευκολία χρήσης ενός αυτοκινήτου για ένα μικρό χρονικό διάστημα μέσω Zipcar είναι σημαντικά χαμηλότερο σε σχέση με το κόστος ενοικίασης από ένα γραφείο ενοικίασης αυτοκινήτων. Επιπρόσθετα, οι καταναλωτές μπορούν να έχουν πρόσβαση σε υπηρεσίες που προηγουμένως δεν είχαν τη δυνατότητα να απολαύσουν (π.χ. ενοικίαση ενός πολυτελούς ιδιωτικού καταλύματος για διακοπές σε προσιτή τιμή).

Μια τρίτη ευκαιρία στην οικονομία διαμοιρασμού σχετίζεται με την ευρεία κινητροποίηση των ιδιωτών να μοιραστούν με άλλους καταναλωτές τους αχρησιμοποίητους πόρους που έχουν και πολλές φορές δεν εκμεταλλεύονται κατάλληλα. Υιοθετώντας μια τέτοια κουλτούρα η χρήση των διαθέσιμων πόρων σε συλλογικό επίπεδο γίνεται πιο αποδοτική και μπορεί να βοηθήσει στην προστασία του περιβάλλοντος ενώ παράλληλα μειώνεται και το οικολογικό αποτύπωμα της δραστηριότητας του κάθε καταναλωτή. Για παράδειγμα, το ride-sharing (μοίρασμα μιας διαδρομής με άλλους καταναλωτές) που παραμένει αρκετά διαδεδομένο σε πολλές χώρες, μπορεί να μειώσει την εκπομπή ρύπων από τα αυτοκίνητα. Μάλιστα, μέσω των απευθείας συναλλαγών ανάμεσα στους καταναλωτές δίνεται η δυνατότητα για ανάπτυξη και ενδυνάμωση των διαπροσωπικών σχέσεων αλλά και η τόνωση της αίσθησης ότι κάποιος ανήκει σε μια ομάδα καταναλωτών.

Η συμμετοχή στην οικονομία διαμοιρασμού οδηγεί σταδιακά στην κατοχή και ιδιοκτησία λιγότερων περουσιακών στοιχείων από την πλευρά του καταναλωτή, καθώς οι σχετικές ανάγκες μπορούν να καλυφθούν από την πρόσβαση σε αγαθά και υπηρεσίες τρίτων. Η πιο αποδοτική χρήση των πόρων που διαθέτουν οι ιδιώτες μπορεί να έχει σημαντικά οφέλη τόσο σε περιβαλλοντικό επίπεδο αλλά και σε κοινωνικό, αυξάνοντας την αγοραστική δύναμη των ιδιωτών. Βέβαια, βασική προϋπόθεση για να απολαύσει κανείς τα οφέλη αυτά παραμένει η αλλαγή καταναλωτικής κουλτούρας και η απαγκίστρωση από στερεότυπα γύρω από την αποκλειστική χρήση αγαθών.

Αχιλλέας Μπούκης
Λέκτορας στο Πανεπιστήμιο του Sussex, Ηνωμένο Βασίλειο

capital.gr

Δωρεάν προσφορές από τους εξειδικευμένους επαγγελματίες του Run My Project by B2Green

Building Green Open Space 2019
B2Green
By B2Green.gr 09:07, 05/03/2019

3DR - Μελέτη στατικής επάρκειας αυθαιρέτου
ΟΙΚΟΔΟΜΗ EXPO 2019
14o ΣΥΝΕΔΡΙΟ «ΑΛΟΥΜΙΝΙΟ & ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΚΕΥΕΣ»
The Solar Future Greece 2019
B2Green.gr Εγγραφή Newsletter

Επίσημοι Υποστηρικτές Των:

Σύνδεσμος Εταιριών Φωτοβολταϊκών
Ashrae Hellenic Chapter
Ελληνικό Ινστιτούτο Παθητικού Κτιρίου
Association of Energy Engineers - Ελληνικό Παράρτημα
Institute of Zero Energy Buildings
Πανελλήνιος Σύλλογος Πιστοποιημένων Ενεργειακών Επιθεωρητών - ΠΣΥΠΕΝΕΠ
Πανελλήνιος Σύνδεσμος Εταιριών Μόνωσης - ΠΣΕΜ
Ένωση Βιομηχανιών Ηλιακής Ενέργειας - ΕΒΗΕ
Πανελλήνιος Σύνδεσμος Διογκωμένης Πολυστερίνης - ΠΑ.ΣΥ.ΔΙ.Π.
Πανελλήνια Ομοσπονδία Εμπόρων & Βιοτεχνών Υαλοπινάκων - ΠΟΕΒΥ
Σύνδεσμος Ελλήνων Κατασκευαστών Αλουμινίου - ΣΕΚΑ
Πανελλήνιος Σύνδεσμος Επιχειρήσεων Προστασίας Περιβάλλοντος - ΠΑΣΕΠΠΕ
ΠΟΒΑΣ
ΚΑΠΕ EnergyHUBforALL