Main Menu

εξοικονόμηση - ενέργεια - ΑΠΕ - θέρμανση - δόμηση - περιβάλλον
ενημέρωση - business - τεχνολογία - οδηγός αγοράς


"Εξοικονομώ-Αυτονομώ για ένα Έξυπνο Σπίτι" • Ομάδα Ενημέρωσης

Απόψεις: Εξορθολογισμός Περιβαλλοντικής Νομοθεσίας ή Υπερπροστασία;

Απόψεις: Εξορθολογισμός Περιβαλλοντικής Νομοθεσίας ή Υπερπροστασία;

Civiltech

Στα πλαίσια του νομοσχεδίου το οποίο συζητείται στην Bουλή τις ημέρες αυτές , έχουν επανέλθει στην επικαιρότητα οι αντιδράσεις των περιβαλλοντικών οργανώσεων, διαφόρων φορέων καθώς και μεμονωμένων ατόμων κατά του νομοσχεδίου αυτού.

Θεωρούν για άλλη μια φορά ότι μειώνεται η προστασία του περιβάλλοντος στις περιοχές ΝΑΤURA με τις επιχειρούμενες νομοθετικές ρυθμίσεις και ζητούν ως συνήθως την απόσυρσή του για να ακολουθήσει νέος γύρος διαβουλεύσεων, χωρίς αρχή, μέση και τέλος.

Βέβαια το νομοσχέδιο αυτό τέθηκε σε διαβούλευση για 15 ημέρες και συγκέντρωσε 1579 σχόλια και συνολικά 27.709, ίσως τα περισσότερα που συγκέντρωσε νομοσχέδιο σε διαβούλευση από τότε που καθιερώθηκε ο πετυχημένος αυτός θεσμός.

Τα περισσότερα σχόλια όμως των απλών πολιτών, των μεμονωμένων τεχνοκρατών και επιστημόνων, των τοπικών φορέων, των επαγγελματικών φορέων, αυτών δηλαδή που εκπροσωπούν τον πραγματικό κόσμο, τις ανάγκες της κοινωνίας, την ανάγκη για την ανάπτυξη, την ανάγκη για επίλυση των διαχρονικών προβλημάτων και στρεβλώσεων τις οποίες η ίδια η πολιτεία κληρονόμησε στην κοινωνία, είναι στην αντίθετη κατεύθυνση από αυτήν των περιβαλλοντικών οργανώσεων και των λοιπών πολιτικών φορέων.

Προτείνουν βελτιώσεις του νομοσχεδίου στην κατεύθυνση εξορθολογισμού με γνώμονα τα παραπάνω στοιχεία σε αντίθετη με τις ακραίες θέσεις που συνήθως εκπροσωπούν πολλές περιβαλλοντικές οργανώσεις στην χώρα μας.

Οι αρνητές του νομοσχεδίου, αγνοούν επιδεικτικά τόσο της ισχύουσα διαχρονικά ελληνική νομοθεσία (Ν.1650/1986, Ν.2204/1994, Ν.3882/2010 , Ν.3937/2011, Ν.4610/2019,κτλ), όσο και την αντίστοιχη Ευρωπαϊκή (οδηγίες 79/409/ΕΟΚ, 92/43/ΕΟΚ, 2009/147/ΕΚ /L20, 2006/613/EK/L259 , 97/266/EK., κτλ) με βάση την οποία βέβαια διαμορφώθηκε διαχρονικά η σχετική περιβαλλοντική νομοθεσία της χώρας μας.

Αγνοούν επίσης την Ευρωπαϊκή πραγματικότητα, δηλαδή τι ακριβώς ισχύει σήμερα σε όλες τις Ευρωπαϊκές χώρες.

Σε όλη όμως αυτή την συζήτηση, απουσιάζει ένα καθοριστικό στοιχείο, το οποίο μάλλον θεωρείται δεδομένο και δεν επιδέχεται και αυτό καμίας αλλαγής. Είναι ίσως δοσμένο με την περιβαλλοντική δεοντολογία της κακώς εννοούμενης οικολογίας η οποία έχει επικρατήσει στην χώρα μας μετά την δεκαετία του 1980.

Ποιο είναι αυτό?

Είναι τα όρια των περιοχών ΝΑΤURA. Πως αυτά καθορίσθηκαν? Σε ποιά επιστημονικά κριτήρια στηρίχθηκαν? Είναι ισόβια? Δεν υπάρχουν λόγοι επανακαθορισμού τους?

Ποσοστό 32% περίπου της Ελληνικής επικράτειας περιλαμβάνεται στις διάφορες ζώνες προστασίας των περιοχών αυτών όταν σε Ευρωπαϊκό επίπεδο το ποσοστό αυτό κυμαίνεται από 9-35%. Δηλαδή στην χώρα μας έχουμε ένα από τα μεγαλύτερα ποσοστά προστατευομένων εκτάσεων στην Ευρώπη.

H σύνταξη των καταλόγων των προτεινόμενων τόπων με τα αντίστοιχα όριά τους στα πλαίσια του δικτύου ΝΑΤURA 2000, ξεκίνησε το 1994 από το ΥΠΕΧΩΔΕ και η υποβολή τους στην Ευρωπαϊκή επιτροπή έγινε δυο χρόνια αργότερα, το 1996.

Στις αρχικές υποβολές η έκταση των προτεινόμενων περιοχών κάλυπτε ποσοστό περίπου 19% της χερσαίας επιφάνειας της χώρας μας. Με τις διαδοχικές όμως συμπληρώσεις του καταλόγου αυτού έως το 2018 η έκταση αυτή έφθασε στο 32% .

Είχε προηγηθεί βέβαια η πρώτη και θετική προσπάθεια της πολιτείας να προστατέψει το περιβάλλον με τον Ν.1650/1986 ο οποίος αναθεωρήθηκε με τον Ν.3889/2010 καθώς και τον πρόσφατο Ν.4610/2019.

Επομένως η οριοθέτηση των περιοχών αυτών έχουν γίνει με βάσει προτάσεις των αρμόδιων Υπηρεσιών της χώρας μας. Δεν γνωρίζουμε βέβαια αν οι οριοθετήσεις αυτές στηρίχθηκαν σε επιστημονικές μελέτες οι οποίες να έχουν καταγράψει πλήρως τα υπάρχοντα είδη της χλωρίδας και πανίδας που εντοπίζεται σε κάθε περιοχή και τα οποία έπρεπε να προστατευθούν. Αν επίσης παρόμοιες μελέτες τεκμηριώνουν επαρκώς τα υπό εξαφάνιση είδη και τους κινδύνους από τους οποίους αυτά πραγματικά απειλούνται.

Θα ήταν ενδιαφέρον να δημοσιευθούν οι μελέτες αυτές και να επαναξιολογηθούν πλήρως από την επιστημονική κοινότητα της χώρας ώστε να κριθεί αν οι λόγοι του αρχικού καθορισμού για κάθε περιοχή υφίστανται ακόμη μετά από 34 και πλέον χρόνια.

Σε κάθε περίπτωση οι οριοθετήσεις των περιοχών αυτών θα πρέπει να γίνονται με κριτήρια την ύπαρξη ειδών βιοποικιλότητας ιδιαίτερης σημασίας σε τοπικό επίπεδο και την βιωσιμότητά αυτών των ειδών. Η επέκταση των οριοθετήσεων σε όμορες περιοχές θα πρέπει να ακολουθεί αυστηρά κριτήρια τα οποία θα δικαιολογούν πλήρως τους λόγους προστασίας των ειδών αυτών. Επιπλέον όμως θα λαμβάνουν υπόψιν τους και τα λοιπά ιδιαίτερα χαρακτηριστικά των ομόρων περιοχών στις οποίες πιθανόν δεν παρατηρούνται τα υπό προστασία είδη.

Έχουν άραγε εφαρμοσθεί παρόμοια κριτήρια στις οριοθετήσεις των περιοχών αυτών?

Νομίζουμε ότι σε πολλές περιπτώσεις δεν έχουν εφαρμοσθεί .

Είναι γνωστό σε όλους τους εμπλεκόμενους επιστήμονες, φορείς, οργανώσεις κτλ ότι εντός των περιοχών αυτών περιλαμβάνονται διάφοροι οικισμοί, μεγάλες αγροτικές εκτάσεις, γη υψηλής παραγωγικότητας, μεταλλευτικές περιοχές, χορτολιβαδικές αδιάφορες και βοσκήσιμες περιοχές κτλ.

Ας δούμε μερικές χαρακτηριστικές περιπτώσεις:

Στην Μήλο, ποσοστό 50% του νησιού τελεί υπό την προστασία των περιοχών του δικτύου ΝΑΤURA 2.000. Εντός των εκτάσεων αυτών περιλαμβάνονται παλαιοί οικισμοί, αγροτικές εκτάσεις, περιοχές εξόρυξης, χορτολιβαδικές εκτάσεις που καλύπτουν τις ανάγκες της κτηνοτροφίας.

Δίκτυο NATURA στην Ν. Μήλο Κυκλάδων

Στην Λήμνο ποσοστό περίπου 30% του νησιού περιλαμβάνεται στο δίκτυο ΝΑΤURA. Μεταξύ των περιοχών αυτών περιλαμβάνονται και εκτάσεις που έχουν απαλλοτριωθεί και διανεμηθεί για την αποκατάσταση προσφύγων και γηγενών ακτημόνων από το 1933 περίπου και στις οποίες βέβαια εντοπίζονται οικισμοί, αγροτικές πεδινές καλλιέργειες κτλ

Δίκτυο NATURA στην Ν. Λήμνο

Στην Θάσο το αντίστοιχο ποσοστό φθάνει στο 50 % περίπου της έκτασης του νησιού. Σε αυτές περιλαμβάνονται ελαιοπερίβολα, εκτάσεις των παλαιών απαλλοτριώσεων που έχουν επίσης παραχωρηθεί για την αποκατάσταση των προσφύγων, παραδοσιακοί οικισμοί, παραλιακές πεδινές εκτάσεις .

Δίκτυο NATURA στην Ν. Θάσο

Στην Άνδρο, περίπου το 40% του νησιού τελεί υπό προστασία. Και εδώ έχουμε οικισμούς, αγροτικές εκτάσεις, παραλιακές κτλ.

Δίκτυο NATURA στην Ν. Άνδρο

Στην Νότια Εύβοια περιλαμβάνεται επίσης στις περιοχές αυτές Χωριά, εγκαταλελειμμένοι οικισμοί, ελαιώνες, αγροτικές καλλιέργειες, κτλ.

Δίκτυο NATURA στην νότια Εύβοια

Στην Κεντρική Ελλάδα μεγάλες εκτάσεις επίσης τελούν υπό παρόμοιο καθεστώς. Περιλαμβάνουν κυρίως χορτολιβαδικές βοσκήσιμες εκτάσεις, αγροτικές σε μεγάλο βαθμό εγκαταλελειμμένες εκτάσεις, ορεινά χωριά κατοικήσιμα ή εγκαταλελειμμένα.

Στην Βραυρώνα Αττικής εντός της υπό προστασία έκτασης περιλαμβάνονται οικιστικές περιοχές της Αρτέμιδας και αγροτικές εκτάσεις γης υψηλής παραγωγικότητας.

Δίκτυο NATURA στην Βραυρώνα Αττικής

Στον Υμηττό, η οριοθέτηση του δικτύου ΝATURA φθάνει έως τις περιοχές Παπάγου, Χολαργού, Γλυφάδας κτλ

Δίκτυο NATURA στον Υμηττό

Δεν είναι εύκολο βέβαια να εξηγήσουμε σε τι αποσκοπεί η προστασία παρόμοιων ευρύτερων περιοχών στις οποίες δεν νομίζουμε ότι ευδοκιμεί το σύνολο των επικαλουμένων σε κάθε μία από αυτές ειδών βιοποικιλότητας.

ΟΙ επαναλαμβανόμενες διαμαρτυρίες επομένως κατά του συγκεκριμένου νομοσχεδίου, πέραν του ότι ευρίσκονται μακράν του ισχύοντος νομοθετικού -Ευρωπαικού πλαισίου και της Ευρωπαικής πραγματικότητας , αγνοούν και τα παραπάνω πραγματικά δεδομένα στην χώρα μας και σκοπεύουν στην δημιουργία ενός καθεστώτος απόλυτης υπερπροστασίας σε πολλές περιπτώσεις ανύπαρκτων πλέον ειδών , η οποία υπερπροστασία είναι απολύτως εχθρική προς την ανάπτυξη του τόπου. Σε μερικές περιπτώσεις μάλλον εξυπηρετεί τον περιβαλλοντικό ακτιβισμό και στερείται της έννοιας του μέτρου και της ισορροπίας μεταξύ της προστασίας του περιβάλλοντος και της αειφόρου ανάπτυξης.

Με βάσει τις παραπάνω επισημάνσεις μας, θεωρούμε σκόπιμο όπως η πολιτεία προχωρήσει άμεσα στην επαναοριοθέτηση των περιοχών του δικτύου ΝΑΤURA 2000 σε όλη την Ελλάδα, η οποία όμως επαναοριοθέτηση θα στηρίζεται σε πλήρεις και επικαιροποιημένες επιστημονικές μελέτες της αρμόδιας πανεπιστημιακής κοινότητας της χώρας σε εφαρμογή ομοίως της ισχύουσας Ευρωπαϊκής νομοθεσίας.

Νικόλαος Xρ. Ζαχαριάς

Αγρονόμος Τοπογράφος Μηχανικός
ΜSc στο περιβάλλον και τα γεωγραφικά συστήματα πληροφοριών
Πρώην  Γ.Γ. του ΠΣΔΑΤΜ
Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού συλλόγου των ελευθέρων επαγγελματιών τοπογράφων Μηχανικών (EGOS)

Δωρεάν προσφορές από τους εξειδικευμένους επαγγελματίες του Run My Project by B2Green

B2Green
By B2Green.gr 10:41, 04/05/2020

Δημοφιλέστερα άρθρα